bir hayali inşa edip yuvaya dönüştürmek

Kabul ediyorum bir şeyden büyülenme eşiğim epey düşük ama siz de kabul edin; bu ev sizce de şahane görünmüyor mu?

kuzey norveç'te sandhornøya adasında bulunan bu ev neredeyse dünyanın çatı katında yer alıyor. öyle ki burası kuzey ışıklarını izleyebileceğiniz ama öte yandan kuzey kutbunun çetin yaşam koşullarını da beraberinde getiren bir yer. ev hjertefølger ailesine ait. aile bu soyadını sonradan kendileri seçmiş; kalbini takip edenler anlamına geliyor. güzel bir seçim..

benjamin ve ingrid hjertefølger için bu jeodezik cam kubbe altındaki evlerini inşa etmek tam gün mesaiyi içeren iki yıllarını almış. 
bu bloğun başlangıcına vesile olan simon dale ve ailesinden beridir en sevdiğim şey çocuklarıyla birlikte bir yuva hayalini gerçekleştiren aileler ve onların "yuva"ları. bu aile de aynı sıcak hisleri yaşattı, bunu yakından görebilmek için şu videoyu izlemenizi mutlaka tavsiye ederim. 
Güneş enerjisi kullanan, 3 katlı, 5 odalı, bahçeli bu ev 6 kişilik bir ailenin ve dostlarının tüm ihtiyaçlarını doyasıya karşılayacak koşullara sahip. hatta normalde çok az güneş alan bir coğrafya olduğu için zor yetişen sebze ve meyveler onların kubbesi altındaki bu bahçede normalden daha sağlıklı ve uzun süre yetiştirilebiliyor. 

atıklarını kompost, kirli sularını ise bahçe sulaması için kullanıyorlar. olabildiğince doğayla barışık bir yaşam alanı kurmayı başarmışlar. 
güneş enerjisinden faydalanmaya yarayan jeodezik kubbe aslında onların mikro evreni gibi olmuş. içine de cob evlerini oturtmuşlar. aslında önce dostlarıyla birlikte büyük bir el (ve hatta ayak) emeğinin ürünü evi inşa edip sonrasında üzerini bu kubbe ile kaplamışlar. 8 aralık 2013'te ise yuvalarına kavuşmuşlar. peşisıra 4. çocukları da aileye katılıvermiş. eğer videoyu izlediyseniz çocukların ne kadar mutlu olduğunu görmüşsünüzdür. verilen emek karşılığını bulmuş. 

ingrid hjertefølger evlerinden söz ederken inşa sürecinin yalnızca evlerini değil onları da şekillendirdiğini, bu evi inşa ederken kendi ruhlarının da şekillendiği karşılıklı bir süreçten geçtiklerini vurguluyor. her bir duvarında parmak izlerinizin olduğu bir yaşam alanı inşa etmek gerçekten dönüştürücü bir deneyim olsagerek. netice de çok güzel olmuş. 

daha önce de sözünü ettiğim gibi cob evler (toprak, kil ve samandan müteşekkil) size yalnızca evi inşa etme değil ona biçim verme, onu adeta bir heykel gibi şekillendirme imkanını barındırıyor. yangına ve depreme karşı çok dayanıklı, üstelik de ucuz. bu sayede ev, dayanıklılığı ve kullanışlılığının yanısıra çocuklar ve ailenin geri kalan sakinleri için de adeta içlerinde yaşadıkları bir canlı gibi. onlara kendini açmış canlı, doğal, yaşayan bir ev.. size de miyazaki'yi hatırlatmıyor mu?

bu yaşayan evin de bir çeperi var tabii, bu jeodezik kubbe yaklaşık 15 m. çapında ve 6 mm. kalınlığında 360 panelden oluşuyor. tahmin edebileceğiniz gibi sert rüzgarlara, yoğun kar kütlelerine dayanıklı bir yapısı var. bu panelleri tutan alüminyum geri dönüştürülmüş bir malzeme. yaklaşık 100 yıl kadar minimum bakımla yaşayabilen bir dayanıklılığa sahip ve üzerindeki 11 pencere de vantilatör etkisi yaratacak şekilde tasarlanmış. 
görüldüğü gibi ev aslında içi ve dışıyla oldukça eğimli, yumuşak hatlara sahip. kubbeyi oluşturan üçgen panellerin düz çizgileri de neredeyse etkisi olmayacak şekilde bu eğimli hatların etkisi altında hissedilmiyor. özetle tam da yaşamak isteyeceğim gibi bir ev. üstelik kuzey ışıklarını da izleyebiliyorsunuz, daha ne isterim ki!

evle ilgili yazıyı ingrid'in kendi yorumuyla bitirmek istiyorum:
"bu evin içinde dolaşmak başka evlerde dolaşmaktan farklı. atmosferi eşsiz. evin öyle bir dinginliği var ki neredeyse sükuneti duyar gibisiniz. açıklaması zor ama bu evi bir başkası bizim için tasarlasa ve yapsaydı ya da evin düzgün kenarları, keskin köşeleri olsaydı bu hissi duymak imkansız olurdu."
tıpkı canım hundertwasser'in de dediği gibi: "Düz çizgi yaratıcı değildir, tekrarlanan bir taklitten öteye gitmez. içinde tanrı ve insan ruhundan çok, rahatına düşkün, beyinsiz karıncası kitlesi yaşar."

*fotoğraflar inhabitat ve threehugger sitelerinden alınmıştır.

Steve Areen'in Kubbe Evi (Home Sweet Dome Home)

Steve Areen, aslında uzun zaman Delta Havayollarında uçuş görevlisi olarak çalışmış biri. Bildiğimiz anlamda bir “mimar” değil. Fakat Tayland’da inşa ettiği evi görenler sanırım buna inanamaz. Eşinin erkek kardeşinden aldığı ipuçlarıyla bu şahane kubbe evi inşa eden Steve, iki yardımcısıyla birlikte bu evi altı haftada ve yalnızca 8000 dolara malederek tamamlamış!

Işlerini bu kadar çabuk ve kolayca halledebilmiş olmasında Tayland’daki imar yasalarının gevşekliğinin de payı olmuş fakat yine de inşa sürecinin izinler dahil altı haftada tamamlanabilmiş olması mucize gibi. Düşünsenize, yalnızca bir buçuk ay gibi kısa zamanda kendi ellerinizle yaptığınız masal evini tamamlıyor ve final dokunuşlarını da ekleyip kısa zamanda orada yaşamaya başlayabiliyorsunuz. Şahane!

Steve, ana inşaatı bitirdikten sonra, kapılar, bölmeler, raflar, havuz, çardak ve çevre düzenlemesi gibi daha ayrıntılı işlemlere girişmiş. Hepsini eşinin erkek kardeşi Haijar ve yardımcısı Tao ile tamamlamış. Dıştaki kubbe formu, evin içinde de oval formlarla birbirini tamamlıyor. Son olarak, beton tuğlayla inşa ettiği kubbeyi terracotayla sıvayarak, içinde bulunduğu doğayla şahane bir bütünleşme yakalamayı başarmış. Çardak, nilüferlerle dolu minik havuz, bahçe, çatı, kapılar, tuvalet, banyo! saymakla bitmiyor evin göz alınamaz yerleri..

Steve maaliyetin az olmasında Tayland’ın maliyeti ucuz malzemelerinin de etkisini olduğunun altını çiziyor, yine de tüm kol gücünü iki kişi görebilmesine bakılırsa gerek işçilik, gerek yerel malzemeler kullanma anlayışıyla; dünyanın neresinde olursanız olun beton toplukonutlara ödenen akılalmaz ücretlerin yanında oldukça ucuza malolacağı ve çok daha sağlıklı olacağı kesin. Bu tarz bir anlayışı ve bu anlayışla kendi evlerini inşa edebilen Steve gibi insanları bu yüzden çok seviyor ve sonsuz saygı duyuyorum onlara.

Steve de ızgara sisteminde hayat bulamayanlardan. Kendi eliyle yaptığı bu evin doğal yalıtımı, ısınma ve soğutma açısından çok kullanışlı ve ekonomik. Kullanılan teknik, malzeme vs. oldukça ilham verici evet ama diğer yandan ev, estetik açıdan da büyüleyici. Steve’in kendi sitesini ziyaret ettiğinizde gördüğünüz fotoğraflardan, yaptığı işten aldığı enerji ve mutluluğu görmemek mümkün değil. Sanırım işin en güzel yanı da aslında bu. Steve, şimdi bu enerjisini başka evler inşa ederek yaşatmak istiyor. Dilerim her şey istediği gibi gider ve dünyanın öbür ucundan bizlere verdiği gibi daha pek çok insana ilham vermeye devam eder.

doğayla barışık bir küçük kubbecik

Bu ağaçlarla çevrili, kubbeli şahane orman evini California'da Kitty ve Michael çifti yapmış. Santa Cruz, Aptos'ta bulunan bu mantar biçimli ev, verandasıyla, içinde bulunduğu ortamla tam bir huzur evi gibi. Aslında isteyenlere birkaç günlüğüne pansiyon olarak kiraya da veriliyor.

Evin girişindeki büyük veranda; kendinizi elinizde kitabınızla, gazetenizle doğaya bırakma hayali yaratıyor insanda. "Kabin" diye tanımlanabilecek olan bu küçük evcik, kubbenin hemen altındaki çatı katıyla birlikte iki kattan oluşuyor. 

alt katta gündelik yaşam alanları, mutfak vs. bulunuyor. o kadar ki, bu minicik yere, küçük sevimli bir banyo sıkıştırmayı bile başarmışlar. üst kat ise kubbenin camlı kısmının hemen altında uyumaya imkan veren şahane bir yatak odasına sahip.

Ev hakkındaki kısa bilgilere bakılırsa 10 dönümlük bir arazinin içine kurulmuş. Burada 10 kişilik küçük bir topluluk olarak yaşamlarını sürdürüyorlar. Tesisatçı, duvarcı gibi zanaat ustalarının yanında, film yapımcılığı, sanatçılık ve müzisyenliğe kadar farklı işler yapan insanlar bunlar. Ayrıca arazide bir de permakültür bahçesi de kurmuşlar. Bunun yanında pek çok hayvana da ev sahipliği yapıyorlar. İnternetten bulduğum çok kısıtlı bilgilere bakılırsa her pazar gecesi de herkese açık meditasyon seansları düzenliyorlar.
Kendi elleriyle yaptıkları bu evle ilgili pek fazla bilgi bulmam mümkün olmadı fakat büyük bir arazide, küçük ama doğayla barışık, bu huzurlu hayat çok özenilesi. 

* Fotoğraflar şu sayfadan alıntıdır.